Locals zijn juist gevaarlijk!

Door Rogier

Je hoort het zo vaak, dat je informatie moet inwinnen bij locals. Of dat hellingen wel te skiën zijn omdat de locals dat ook doen. Of je leest in de krant "de lokale skiër kende het gebied op zijn duimpje". Als toerist zie je in locals soms bijna halfgoden. Zo soepel skiën ze de berg af, zo vaak skiën ze door geweldige poeder. Ze zullen het allemaal wel weten. Maar uit ongevalsstatistieken blijkt dat het juist de locals zijn die de meeste brokken maken. En dit vaak in eenvoudig terrein en op hellingen die ze regelmatig skiën. Het grootste deel van de lawineslachtoffers in de Alpen zijn locals met een jarenlange ervaring zonder brokken, totdat het mis gaat. 

Gewoontes
Veel locals zijn opgegroeid in de sneeuw. Al van kleins af aan stonden ze op de ski’s. Met de skiclub gingen ze op poederdagen (vaak zonder lawinemateriaal) off-piste. Sterker nog lawinepiepers, scheppen en sondes zitten nog niet zo heel erg lang in de tassen van deze off-piste wintersporters. Het loopt allemaal niet zo’n vaart is de gedachte. Men heeft nooit echt aan lawine-cursussen gedaan. Vergelijk het een beetje met Nederlanders die erg makkelijk de zee in gaan of gaan zwemmen in grote meren, of fietsen zonder helm. Verstandig is het niet, maar je hebt het altijd zo gedaan. Alleen zijn de winterse bergen nog een stuk gevaarlijker dan over een fietspad fietsen zonder helm. Over die helm gesproken. Veel Franse locals dragen geen helm, want: 'Je wilt toch niet op een toerist lijken.'

Links piste en rechts is direct off-piste dus potentieel gevaarlijk

Natte vingerwerk
Dit resulteert in gedrag wat het beste te beschrijven is als natte-vingerwerk. Veel locals lezen het lawinebericht niet. Of denken het beter te weten dan dit bericht. Hellingen worden onderschat qua steilte, eigen kunnen wordt overschat, en men is blind voor het gevaar in de helling waar het altijd is goed gegaan. Dit geldt voor lawinegevaar, maar ook voor harde sneeuw en hellingen met weinig sneeuw waar pijnlijke vallen regelmatig voorkomen. Men wordt blind voor het gevaar. Dit is goed te vergelijken met de manier hoe je autorijdt in je eigen buurt en eigen wijk. Hier rij je vaak net iets te hard en te weinig oplettend in vergelijking met plekken die je niet kent. Want het gaat meestal wel goed. Het inschatten van het totale gevaar is natte vingerwerk en soms worden de raarste argumenten of conclusies gemaakt. Kortom het klinkt hard, maar veel locals doen gewoon maar wat.

Hier is het duidelijk mis gegaan

Weinig kennis
Dit komt voort uit de weinige en foutieve kennis die de locals hebben. Veel mensen denken dat extreme kou goed is voor de sneeuw, dat sneeuw na een paar dagen veilig is etc. Kortom veel misvattingen doen de ronde bij locals. Maar weinig locals doen aan goede lawinecursussen. De hoeveelheid kennis is over het algemeen laag. Dit is schrikbarend en voor laaglanders lastig te begrijpen, zeker voor hen die goed al hun cursussen hebben gedaan. Maar hier maak ik weer de vergelijking terug. Veel bergbewoners begrijpen niet dat Nederlanders onder zeeniveau durven te wonen, en fietsen in Amsterdam is ook niet iets dat de gemiddelde bergbewoner graag doet. Bergbewoners zijn met de sneeuw opgegroeid. Meters sneeuw is niet eng of raar voor hen. Het gaat te vaak goed dus worden de grenzen telkens opgeschoven.

Heerlijke poeder maar hoe weet je of die local geen domme keuzes maakt?

De statistieken bewijzen het
Helaas bewijzen de statistieken dat het de zogenaamd ervaren wintersporters zijn die in lawines terecht komen en dodelijke vallen maken. Natuurlijk gaat het ook wel eens mis bij beginners, maar vorig jaar was een duidelijk voorbeeld dat juist bij mensen met veel ervaring (en hierbij wil ik duidelijk het woord kennis weglaten) het vaak misgaat. Het feit dat je vaak in de sneeuw bent geeft niet per definitie aan dat je ook de kennis hebt om het veilig te doen. In theorie kun je net zo goed een miljoen keer Russisch roulette spelen zonder dat het fout gaat.

Educatie
De oplossing is goede educatie. Na de rampzalige winter van 2014-2015 is het Franse ministerie van educatie en sport begonnen met workshops in verschillende delen in de Alpen, waarvan het doel is locals slimmere keuzes te laten maken. Maar hiervoor is heel wat overredingskracht nodig. Want zo is de gedachte ‘ik loop geen gevaar’ en ‘ik doe geen rare dingen’. Van buitenaf gezien erg raar, maar wat zouden jullie van een helmplicht vinden op de fiets in Nederland? 

Is het verstandig om off-piste te gaan? Maak je eigen afweging als je zelf de kennis hebt

Informatie inwinnen
Als je off-piste wilt gaan dan heb je informatie nodig. Natuurlijk heb je zelf goede cursussen gedaan en ken je de reductiemethodes. Maar hoe kom je aan die informatie? Ten eerste zoek je het lawinebericht op. Trek daar je eigen conclusies uit. Als je ziet dat locals tegen deze conclusies ingaan dan weet je na bovenstaande artikel dat dat waarschijnlijk een foute inschatting aan hun kant in. Verder kun je natuurlijk prima informatie inwinnen bij locals, maar dan wel bij de goede. Vergeet die jongen achter de balie in de skiwinkel. Vergeet het lifthulpje. Nee: vraag het aan professionals. Gidsenbureaus, pisteurs en waarom niet de bergredding? En, altijd van het allergrootste belang durf nee te zeggen als je het ook maar een beetje niet vertrouwd. Laat die locals de poeder maar pakken, het gaat te vaak mis om de gok te nemen. Te vaak weten die stoere mannen en vrouwen niet wat ze doen…